Icoon Algemeen

Doorstroom uit de specialistische GGZ faciliteren met een multidisciplinaire leefstijl, participatie en terugvalpreventieplan 2.0: Behoeften van cliënten en naasten en evaluatie van een pilot.

De specialistische GGZ is bedoeld voor mensen met ernstige en ingewikkelde psychische klachten. In de praktijk blijven mensen echter vaak lang in de SGGZ, ook als de psychiatrische klachten stabiel zijn of zodanig verminderd zijn dat ze geen ernstige klachten (meer) hebben. Het zorgbeleid is erop gericht dat de specialistische zorg als dat gezien de klachten mogelijk is, wordt afgeschaald naar lichtere zorg, zoals eerstelijnszorg en het sociaal domein.  Dit dient wel zo te gebeuren dat gezondheid en maatschappelijk herstel worden bevorderd en dat ernstige terugval van psychische problemen, wordt voorkomen. Het project Doorstroom 1.0 onderzocht doorstroom bij de Gebiedsteams GGZ in Utrecht. Deze teams werken volgens het model Flexibele Assertive Community Treatment (FACT) en bieden vanuit wijklocaties vooral specialistische psychiatrische zorg aan mensen met psychotische stoornissen, langdurige persoonlijkheidsstoornissen en/of verslaving. Het project leverde drie belangrijke inzichten op: 

  1. Cliënten zonder ernstige klachten in de SGGZ 

Bij de Gebiedsteams GGZ had 23% van de cliënten de afgelopen 2 weken geen ernstige psychiatrische klachten. Zij hadden onder andere een hogere kwaliteit van leven, meer betaald werk en minder vaak de diagnose persoonlijkheidsstoornis dan mensen die wel ernstige klachten hadden. Een aanzienlijk deel van deze groep had in het afgelopen half jaar ook geen ernstige psychiatrische klachten. 

  1. Redenen om mensen zonder klachten in zorg te houden 

Belangrijke redenen om mensen zonder ernstige problemen in zorg te houden waren risico op heftige terugval, sociaal-maatschappelijke problemen zoals dakloosheid en sociale isolatie, en het ontbreken van een geschikt vervolg. Hulpverleners vonden vaak dat andere de eerste lijn en sociale instanties niet genoeg kennis en mogelijkheden hadden om de zorg over te nemen. Zij kunnen bijvoorbeeld niet de medicatie voorschrijven die de cliënt nodig heeft om stabiel te blijven, of het medicatiegebruik niet goed monitoren of kunnen geen intensievere zorg bieden als iemand uit beeld verdwijnt of achteruitgaat.  

  1. Hoe de doorstroom kan worden verbeterd 

Op basis van het onderzoek is het Doorstroom Instrument ontwikkeld. Dit instrument helpt hulpverleners, cliënten en naasten te bespreken wanneer de behandeling in de SGGZ kan stoppen en een plan te maken voor een goed vervolg.  

Uit het onderzoek bleek ook een versterkte samenwerking tussen de SGGZ en andere instellingen nodig is om doorstroom te bevorderen. 

Voortgang project (Bezig)
Foto van Bijzonder Lector Wilma Swildens 

Bijzonder Lector - Wilma Swildens

Foto van Lector Berno van Meijel 

Lector - Berno van Meijel

Foto van Lector Lilian Linders 

Lector - Lilian Linders

Foto van Onderzoeker Esther Krijnen 

Onderzoeker - Esther Krijnen

 
Begindatum
1 januari 2024
 
Einddatum
31 december 2024

Handige snelle informatie over dit onderzoek

Contactpersoon is
Wilma Swildens
wilma.swildens@inholland.nl
Partners

CoE Preventie op social media

Centre of Expertise Preventie in Zorg en Welzijn
E: info@coepreventie.nl